Әлеуметтанушы ғалымдардың білім стратегиясына байланысты көзқарастары

Аңдатпа

Бүгінгі таңда «стратегия» ұғымы әр түрлі контексте қолданылады, бірақ түпкі мағынасы қандай да бір нәтижеге қол жеткізуге бағытталған ұзақ мерзімді бірлескен іс-әрекеттерді жоспарлаудың және жүзеге асырудың біріктірілген үлгісі ретінде көрініс табады. Оның мазмұны бағытталған қызметті анықтауға қолданылатын шешімдер мен ережелерден тұрады. Стратегияның жалпы мағынасы ауқымды, ұзақ мерзімді шара немесе тәсіл қолдану дегенді білдіреді. Зерттеліп отырған мәселенің өзектілігі бірқатар жағдаймен шартталған. Негізінен, XXI ғасырда әлеуметтік білім беру институты дамудың жетекші тетігіне және инновациялы қоғамды қалыптастырудың бірден-бір шартына айналды. 2014 жылғы Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың «Қазақстан жолы – 2050 бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ» Қазақстан халқына Жолдауында басымдық бағыттардың бірі ретінде ғылыми қамтымды экономика құру, ең алдымен, Қазақстан ғылымының әлеуетін арттыру деп көрсетілген. Ұлттық инновациялық жүйенің, оның негізгі институттарының тиімділігін арттыру маңыздылығы туралы атап айтылған. Заманауи ғылыми әдебиетте стратегияны түсінудің екі қарама- қайшы пікірі бар. Біріншісінде, стратегия кейбір мақсаттарға жетудің нақты ұзақ мерзімді жоспары, ал стратегияны жасау – бұл кейбір мақсаттарды анықтау және ұзақ мерзімді жоспар құру дегенді білдіреді. Мұндай тәсіл барлық пайда болған өзгерістерді болжайды, ортада болып жатқан үдерістер айқындалған сипатта болады және толығымен басқарылып, бақыланады. Екінші жағдайда, стратегия мағынасында олардың қызметінің саласына, жағдайына және формасына, сонымен қатар, қоршаған ортадағы позициясына қатысты индивидті немесе объектіні дамытудың ұзақ мерзімді сапалы нақты бағыты. Осындай түсініктемеде стратегия қызметтің таңдамалы бағыты ретінде сипатталады, ол алға қойылған мақсатқа жету аясында жұмыс істеуі керек. Жастардың білім стратегиялары білім алуға мүмкіндік және өмірлік келбетінің мақсаты ретінде қатысады. Ал ғылыми стратегиялар жастардың ғылыми шығармашылыққа талпынысына бағытталған.